۲۱۳۴
۰
۱۳۸۴/۵/۲۷
خاطرات دکتر شروين

خاطرات دکتر شروين

پدیدآور: محمود شروين مصحح: حميدرضا کرمي

معرفی کتاب

بسم الله الرحمن الرحيم<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" />

دکتر محمود شروين که در خانواده اي روحاني به سال 1289 پا به عرصه وجود نهاد در سال 1317 موفق به أخذ درجه دکتراي خود در رشته پزشکي گشته و خدمات خود را آغاز نمود. وي در سال 1322 توسط نيروهاي نظامي متفقين همراه عده اي از رجال ديگر بازداشت شده که با آشنايي دکتر شروين با آيت الله سيد ابوالقاسم کاشاني در زندان باعث شد حتي پس از آزادي از زندان وي در فعاليت هاي سياسي در کنار آيت الله کاشاني قرار گيرد و حتي طرف مشورت ايشان بود. وي در زمان حکومت دکتر محمد مصدق، رياست ادره کل اوقاف را نيز به عهده داشت. 

دکتر شروين پس از کودتاي 28 مرداد همچنان از آيت الله کاشاني حمايت کرده و پس از فوت ايشان به طور کامل از سياست کناره گرفت و سرانجام در سال 1374 دار فاني را وداع گفت.

 

خاطرات دکتر شروين عنوان کتابي است که وي به قلم خويش نگاشته و به لحاظ اشتمال آن بر رخدادهاي دهه بيست و سي کتابي ارزشمند به شمار مي آيد. در آن بخشها زنداني شدن وي توسط متفقين و مسائلي که در اين باره طرح کرده بسيار قابل توجه است.

 

در واقع اين کتاب از  جهت حائز اهميت مي باشد.

اول، به دليل ارتباط نزديکي که بين دکتر شروين و آيت الله کاشاني وجود داشت. دوم، نقش سياسي وي به عنوان وزير در کابينه دکتر مصدق. سوم اين که دکتر شروين به عنوان شاهد عيني حوادث را نقل کرده  و نيز مطالب ناگفته اي را براي اولين بار بر کاغذ مي آورد که در دستيابي به حقايق آن دوران  بسيار مفيد مي تواند باشد.

 

همان گونه که گذشت در اين کتاب دکتر شروين به بيان خاطرات خود از زندان متفقين تا زمان حکومت مصدق، اتفاقاتي که براي آيت الله کاشاني بعد از کودتاي 1332 افتاد و نيز نقش آيت الله کاشاني در ملي کردن صنعت نفت مي پردازد.

 

اين کتاب شامل شش فصل با عناوين ذيل مي باشد:

- فصل اول: آيت الله کاشاني – دکتر مصدق؛ که به زندگي نامه اين دو مي پردازد.

- فصل دوم: نظري بر گذشته و مهاجرت به غرب

- فصل سوم: جنگ جهاني دوم، نهضت همگاني؛ در اين فصل به گرايش رضاخان به آلمان، زنداني شدن خود و آيت الله کاشاني مي پردازد.

- فصل چهارم: آيت الله کاشاني و قوام

- فصل پنجم: نخست وزيري مصدق

- فصل ششم: قسمتي از اعلاميه ها و پيام هاي آيت الله کاشاني و ياران ايشان

در بخش ضمايم نيز مصاحبه و خاطرات اشخاص مختلف درباره آيت الله کاشاني و فعاليت هاي ايشان ارائه شده است.

دکتر شروين در بخشي از اين کتاب درباره رابطه آيت الله کاشاني و شاه چنين مي نويسد:

« از نظر اصولي آيت الله کاشاني طرفدار قانون اساسي بود و به همين سبب با دولت هايي که به قوانين مربوطه توجه کامل نداشته وخود فساد اجتماعي را دامن مي زدند و در سياست خارجي انعطاف پذير مي بودند مخالفت مستمر مي نمود و چون دولت ها را برگزيده شاه مي دانست طبعا نمي توانسته است با او موافق باشد. و اما در مواقعي که ايران را در مخاطره و نفوذ کمونيسم مي ديد به تقويت حکومت ضد استعمار مي پرداخت. چنانکه در اواخر حکومت دکتر مصدق که نفوذ کمونيسم تا حد شعار «جمهوري دموکراتيک» بر در و ديوار معابر نقش مي بست و منجر به خروج شاه از ايران مي شد نه تنها آيت الله کاشاني بلکه جامعه روحانيت به حمايت شاه برخاسته و از او خواستند که ترک مهاجرت نمايد که متأسفانه اين اقدام وطن خواهانه به وسيله عوامل بيگانه و فريب خوردگان آن ها زير سؤال رفته و مورد انتقاد قرار گرفت.

آيت الله کاشاني نه تنها حامي شاه نبود بلکه با دربار و عناصر فاسد آن شديدا مخالف بود و به همين جهت پس از 28 مرداد دچار زندان و زجر سازمان امنيت گرديد که در حکومت مطلقه شاه صورت گرفت».

از آنجايي که خاطراه نويسي در باره آن دوره معمولا از طرف مخالفان آقاي کاشاني بوده اين اثر به عنوان يک اثر نادر مي تواند در روشن کرده بسياري از نکات آن دوره مؤثر باشد. اميد است که در آينده مقاله اي مفصل در باره نکات ارزشمند موجود در اين اثر نوشته شود.

 

نويسنده: منيره شريعت جو

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

هویت ایرانی از دوران باستان تا پایان پهلوی

هویت ایرانی از دوران باستان تا پایان پهلوی

احمد اشرف

غلبه ی گفتمان فراملی اسلام گرایی بر آمده از انقلاب اسلامی ایران به ویژه در دهه های نخستین آن بحث ملی

ادبیات پهلوی

ادبیات پهلوی

کارلو.ج.چرتی

کتاب ادبیات پهلوی به آثار به جای مانده از فارسی میانه می پردازد که نگارش آنها به سده های هشتم و نهم

منابع مشابه بیشتر ...

نقش علمای شیعه در گسترش تشیع در هند: از حمله مغول تا پایان دوره صفویه

نقش علمای شیعه در گسترش تشیع در هند: از حمله مغول تا پایان دوره صفویه

راضیه نجاتی حسینی

موضوع این کتاب که بررسی بخشی از تاریخ تشیع (از سده هفتم تا دوازدهم هجری قمری/ چهاردهم تا نوزدهم میلا

تاریخ روابط اسلام و مسیحیت

تاریخ روابط اسلام و مسیحیت

هیو گدارد

کتاب حاضر نخست با نگاهی به پیشینه ی ارتباط مسیحیت با دین یهودیت در دوره ی پیش از اسلام، به دوره های