۲۳۳۶
۰
۱۳۸۵/۱۰/۲۷
شهيد حجت الاسلام محمد منتظري  (به روايت اسناد ساواک)

شهيد حجت الاسلام محمد منتظري (به روايت اسناد ساواک)

پدیدآور: مرکز بررسي اسناد تاريخي

معرفی کتاب

 

 

 

محمد منتظري متولد سال 1323 ش يکي از روحانيون مبارزي است که از آغاز جريان نهضت روحانيت يکسره به مبارزه اي فعال و جدي مشغول بود. وي در سال 44 و سپس در سال 45 دستگير و در نوبت دوم به سه سال حبس محکوم شد. پس از آزادي در اواخر سال 47 بار ديگر به مبارزات خود ادامه داد.

وي در بازجويي ها جسور بود و حتي در دادگاه هم با کمال جرأت شرحي از شکنجه هاي خود را نوشت و عرضه کرد. در جايي در باره شکنجه هايش مي نويسد:  ازغندي وارد شد... با زور شلوار مرا کند و نشيمنگاه مرا به بخاري که بدنه آن سرخ بود چسباند. مي گفت: خودت بچسبان، اما چون خودم آن طور که مراد او بود نمي چسباندم، جلوي من ايستاد و دستان مرا مي گرفت و با وضعي که ناگفتني است آن عمل را اجرا مي ساخت ... بعد از آن اجازه داد که شلوار خود را بپوشم سپس همان تاکتيکها را از اول شروع مي رکد و دوباره شلوار مرا مي کند و به همان تفصيل در مرتبه دوم هم فيلم را اجراء مي کرد. بعد از آن انقدر سيلي به سر و صورتم زد که سرم گيج رفت... در آن روز آن قدر انگشتان و دستان مرا مثل روزهاي قبل بر خلاف حرکت طبيعي تکان داده و حرکت دادند و خلاصه يک مالش ناگفتني و غير قابل بيان به من روا داشتند... آن چنان  سر مرا گرفتند و کشيدند و چنان شلاق و لگد بر جاهاي مختلف بدن و سيلي هاي زياد به صورت و سر و گردن من نواختند که زبان ياراي گفتن و قلم ياراي نوشتن آن را ندارد. (ص 51 - 53)

پس از آزاديش در سال 47 و به دليل ادامه مبارزات، ساواک مرتب در پي وي بود اما به دليل فرار وي از ايران موفق به دستگيري او نشد. وي در دمشق و لبنان و عراق توانست پايگاهي براي فعاليت جوانان مبارزي که از ايران مي آمدند ايجاد کند. تشکيلات وي در دمشق و لبنان، محل استقرار بسياري از جوانان مبارز بود. به خصوص پس از آن که سازمان مجاهدين خلق گرفتار کودتاي کمونيست ها شد جوانان مسلماني که از ايران مي رفتند در حاشيه شهيد محمد منتظري به فعاليت مي پرداختند. اکنون خاطرات فراواني از آن افراد در باره آن روزها در دست است.<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" />

کتاب حاضر مجموعه اسناد ساواک در پرونده محمد منتظري است که نشانگر بخشي از مبارزات اوست که ساواک توانسته است از طرق مختلف به آن دسترسي پيدا کند. وي در دوران مبارزه مخفي اش در ايران بسياري از اوقات در خانه شهيد مرتضي مطهري يا آقاي آيت الله سيد علي غيوري پنهان مي شده است.

اسناد اين کتاب از نيمه به بعد، مربوط به پس از سال 1350 است و توسط گزارشگران ساواک در بيروت و عراق و دمشق تهيه و براي ساواک ارسال شده است. اين اسناد مي تواند گوشه هايي از مبارزات نيروهاي انقلابي و مسلمان را در اين دوره نشان دهد. در آن دوره سخت کوشي محمد منتظري بيش از هرچيز نظر جواناني را که به آن ديار مي رفتند جلب مي کرد. وي کاملا به اصول مبارزه آشنا بود و علاوه بر مبارزات سياسي کارهاي فرهنگي نيز داشت.

ساواک در يک گزارش  که در صفحه304 همين کتاب آمده است مي نويسد: پس از نخستين انشعاب گروه به اصطلاح مجاهدين خلق ايران به دو شاخه مذهبي و مارکسيستي عده زيادي از اعضاي اين گروه که متعصب مذهبي بوده و رهبري درستي نداشتند در بلاتکليفي و سرگرداني عجيبي گرفتار شده و چون حاضر به پذيرفتن خط مشي شاخه مارکسيستي نشده اند لذا از کم هاي مادي و معنوي آنان نيز محروم شده و در نتيجه از تنگدستي و نداشتن رهبري مشخص و درست و همچنين از بيم لو رفتن آنان توسط رقباي خود مجبور شده اند به خارج از ايران بگريزند و طبق اطلاع حدود 2500 نفر از اين افراد به خارج متواري شده اند. اين اشخاص پس از خروج از کشور بلافاصله با محمد منتظري فرزند شيخ حسينعلي منتظري که در سوريه و لبنان بسر مي برد تماس گرفته مشاراليه به منظور پيشگيري از پراکندگي و قطع تماس آنان با گروه، کمکهاي زيادي به آنان نموده و دستور داده به کشورهاي ديگر از جمله کويت، پاکستان، افغانستان و اروپايي عزيمت و رابطه خود را کماکان با او حفظ کنند تا در فرصت مناسب بار ديگر به ايران اعزام شوند (ص 304)

وي در تمام سالهاي مبارزه اردات کامل به امام خميني داشت و اين مطلب در بازجويي ها پيش از دستگيري و گزارش هايي که مربوط به فعاليت او در دوران مبارزه است، کاملا مشهود است.

يک نفر از کساني که محمد منتظري با او در ارتباط بوده در بازجويي ساواک مي نويسد: منتظري از افراد اصلي طرفدارا خميني است و خيلي از برنامه ها را او عمل مي کند و در تمام مسافرت ها که مي رود و مي آيد با خميني در ميان مي گذارد و در تمام کارها که مي کند با عقيده و فرمان اوست. (ص 270)

از مهم ترين اقدامات وي ترتيب تحصن در کليساي سان ماري پاريس در سال 56 بود که نظر جهانيان را به مبارزات گسترده مردم ايران جلب کرد. اخبار اين تحصن در سطحي گسترده در رسانه هاي غربي انعکاس يافت و درد سر زيادي براي رژيم پهلوي ايجاد کرد.

 

 

 

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

تاریخ بلخ در امتداد قرن شانزدهم تا نیمه نخست قرن هجدهم میلادی

تاریخ بلخ در امتداد قرن شانزدهم تا نیمه نخست قرن هجدهم میلادی

بوری احمد ویچ احمدوف

این اثر تاریخ اجتماعی ـ اقتصادی و سیاسی متصرفات بلخ در دوران شیبانیان و اشترخانیان را بازآفرینی و تد

پنج سفرنامه؛ ژاپنی‌های دیدار کننده از ایران در دهه 1920 میلادی

پنج سفرنامه؛ ژاپنی‌های دیدار کننده از ایران در دهه 1920 میلادی

نوئی دائی شیرو

این کتاب که گزارش پارسی پنج سفرنامه و خاطرات ایران را در بردارد، شرح زندگی و کار چهار تن از فرستادگا

منابع مشابه بیشتر ...

مأموریت در مسکو: خاطرات نعمت اله ایزدی آخرین سفیر ایران در شوروی و اولین سفیر ایران در فدراسیون روسیه

مأموریت در مسکو: خاطرات نعمت اله ایزدی آخرین سفیر ایران در شوروی و اولین سفیر ایران در فدراسیون روسیه

نعمت اله ایزدی

کتاب پیش رو خاطرات دوران مأموریت نعمت اله ایزدی در اتحاد جماهیر شوروی و سپس فدراسیون روسیه است. او آ

مشروطیت از زبان تقی زاده

مشروطیت از زبان تقی زاده

محمود تربتی سنجابی

در میان رجال سیاسی ایران در زمان معاصر، سیدحسن تقی زاده از موقعیت ویژه ای برخوردار است. این کتاب محد

دیگر آثار نویسنده بیشتر ...

مسجد هدايت به روايت اسناد ساواک  2 ج

مسجد هدايت به روايت اسناد ساواک 2 ج

مرکز بررسي اسناد تاريخي

اين کتاب شامل دو مجلد مشتمل بر اسنادي است که در پرونده مسجد هدايت در ساواک نگهداري مي شده است. اين م

آيت الله العظمي مرعشي نجفي به روايت اسناد ساواک (3 ج).

آيت الله العظمي مرعشي نجفي به روايت اسناد ساواک (3 ج).

مرکز بررسي اسناد تاريخي

بدون شک آنچه در این سه مجلد آمده است بخش مهمی از تاریخ روحانیت محسوب شده و می بایست در نگارش تاریخ ا